CÁC LOẠI TRẦM HƯƠNG VÀ CÁCH PHÂN BIỆT THẬT-GIẢ

Phân loại trầm hương tự nhiên

1. Kỳ Nam – Đỉnh cao của trầm hương

Kỳ Nam được mệnh danh là vua của các loại trầm. Đây là loại chứa lượng tinh dầu cực cao, mềm, nặng, dễ chìm nước và có mùi thơm dịu nhẹ nhưng sâu lắng. Khi đốt, khói xanh bay thẳng tắp. Có bốn dạng chính:

• Hắc kỳ: màu đen tuyền, rất nặng và quý hiếm.

• Bạch kỳ: màu trắng ngà, chuyển màu nhanh sau khi cắt.

• Thanh kỳ: ánh xanh xám, nhiều dầu thì mềm, ít dầu thì cứng.

• Huỳnh kỳ: màu vàng nâu, chất gỗ cứng và nhiều dầu.

2. Trầm rễ (Trầm loại 1)

Hình thành ở phần rễ cây, lượng tinh dầu lớn khiến trầm này thường chìm trong nước. Mùi thơm dễ chịu, độ quý hiếm chỉ đứng sau Kỳ Nam.

3. Trầm kiến (Trầm loại 2)

Do kiến đục tạo lỗ trên thân cây, hình dáng trầm có nhiều biến thể: trầm kiến xanh, kiến kim, kiến lỗ… Dầu trầm không cao bằng trầm rễ, nhưng vẫn rất giá trị.

4. Trầm tốc (Trầm loại 3)

Có lượng tinh dầu thấp nhất, không chìm hoàn toàn trong nước. Dù vậy, mùi thơm vẫn dịu nhẹ, thích hợp cho người mới tiếp xúc với trầm.

Trầm hương nhân tạo – Tạo từ con người

Do nhu cầu cao và khan hiếm trầm tự nhiên, nhiều kỹ thuật đã ra đời để nhân tạo hóa quá trình tạo trầm:

1. Trầm sánh ghép

Làm từ những mảnh gỗ Dó có chút tinh dầu, được ép lại và kết dính bằng hóa chất. Giá rẻ nhưng dễ gây kích ứng nếu tiếp xúc lâu dài.

2. Trầm ép dầu

Tẩm ép tinh dầu vào gỗ thường bằng áp suất cao. Mùi thơm nhân tạo, vân gỗ không rõ ràng như trầm tự nhiên.

3. Trầm Dó Bầu cấy

Cây Dó Bầu được khoan và cấy dung dịch kích thích tạo trầm. Dù là nhân tạo nhưng nếu làm bài bản, vẫn cho ra sản phẩm chất lượng tốt.

4. Trầm Gaharu Buaya (trầm cá sấu)

Xuất xứ từ Indonesia, có mùi ngọt, nhẹ nhàng, dùng nhiều trong nước hoa. Tuy nhiên, giá trị không bằng trầm tự nhiên Việt Nam.

Cách phân biệt trầm hương thật – giả

Để không bị lừa khi chọn mua, người dùng có thể lưu ý một số điểm sau:

• Giá cả: Trầm thật có giá rất cao, thường từ hàng trăm triệu tới hàng tỷ đồng/kg. Nếu giá quá rẻ, cần nghi ngờ.

• Lượng dầu: Trầm tự nhiên có vân dầu rõ, gỗ mềm, có thể ẩm và dẻo. Nhân tạo thì khô, vân mờ hoặc không có.

• Mùi hương: Trầm thật lưu hương lâu, thơm sâu. Trầm giả dễ bay mùi, có thể có mùi hóa chất.

• Độ chìm: Trầm nhiều dầu sẽ chìm nước. Tuy nhiên, không phải cứ chìm là trầm thật – vì trầm ép dầu cũng có thể chìm.

Yếu tố quyết định giá trị trầm hương

1. Xuất xứ: Trầm hương Việt Nam luôn được đánh giá cao nhất thế giới.

2. Lượng dầu: Càng nhiều dầu, càng nặng, càng thơm – thì giá càng cao.

3. Thể tích gỗ: Miếng to dễ chế tác, nên đắt hơn miếng nhỏ.

4. Hương thơm: Đây là yếu tố cốt lõi khiến trầm trở nên vô giá.